Wat is de Veiligheids­cultuur­ladder?

Vandaag is het de Werelddag voor Veiligheid en Gezondheid op het Werk. Vandaag focussen we ons op de preventie van arbeidsongevallen en beroepsziekten. Maar eigenlijk zou dit onderwerp iedere dag hoog op de agenda moeten staan. Wil jij het veiligheidsbewustzijn en het veilig handelen binnen jouw organisatie structureel verbeteren? Met de veiligheidscultuurladder heb jij inzicht in de stand van zaken en ontdek je hoe jouw organisatie continu kan verbeteren. In dit blog lees je welke rol de veiligheidscultuurladder speelt in de gehele keten, wat het doel is en uit welke treden deze bestaat.

Veiligheid doe je met z’n allen

De veiligheidscultuurladder (oftewel: Safety Culture Ladder) is een certificeerbare norm om het veiligheidsbewustzijn en veilig handelen binnen organisaties te meten en constant te kunnen verbeteren. De werknemers en partners binnen alle lagen van de organisatie moeten bewust zijn van hun eigen bijdrage aan de veiligheid. Daarbij wordt geen onderscheid gemaakt tussen opdrachtgevers, opdrachtnemers of leveranciers. Veiligheid doe je met z’n allen, in de hele keten.

Het doel en hoe certificeren

De ladder is een certificering met als doel om het aantal onveilige situaties (met incidenten) terug te dringen. Per trede is gedefinieerd waaraan een bedrijf moet voldoen, welke criteria hierbij horen, hoe die criteria gewaardeerd worden en waar onafhankelijke auditoren op letten. Deze komen voort uit zes invalshoeken of bedrijfsaspecten, onderverdeeld naar achttien bedrijfskarakteristieken, elk met een eigen weegfactor.

De eerste stap van de certificering is de zelfbeoordeling die de organisatie doet aan de hand van het certificatieschema van de veiligheidscultuurladder. Een Ladder Certificerende Instelling (LCI) toetst de zelfbeoordeling van de organisatie en checkt dit op basis van diverse interviews en waarnemingen in de organisatie en tijdens werkbezoeken op locatie. De LCI stelt de bereikte laddertrede vast en reikt, indien voldaan is aan de minimumeisen, het overeenkomstige Veilig Bewust Certificaat uit.

vcl

De 5 laddertreden van de Veiligheidscultuurladder

De veiligheidscultuurladder bestaat uit 5 laddertreden. Hoe meer verantwoordelijkheid, reflectie en investeringen in veiligheid hoe hoger de score. De treden geven de ontwikkelingsfase aan waarin de organisatie zich bevindt op het gebied van veiligheidsbewustzijn.

Trede 1: Pathologisch

Binnen de organisatie heerst de houding: ‘wat niet weet, wat niet deert.’ De organisatie investeert (bijna) niet in de verbetering van het veiligheidsgedrag.

Trede 2: Reactief

De organisatie heeft gewoonte om te veranderen nadat er iets fout ging. Het verandergedrag is dan ook vaak ad hoc en van korte duur.

Trede 3: Berekenend

De organisatie heeft in kaart gebracht welke veiligheidsregels zij belangrijk vinden. De organisatie neemt verantwoordelijkheid, maar vaak wel uit eigenbelang. De betrokkenheid en naleving van regels ligt voornamelijk bij het management.

Trede 4: Proactief

De veiligheid heeft een hoge prioriteit binnen de organisatie. De organisatie denkt vooruit, neemt initiatief en investeert continu in de verhoging van de veiligheid. Werknemers ervaren bewust veilig werken als een eigen verantwoordelijkheid.

Trede 5: Vooruitstrevend

De veiligheid zit ingebakken in het denken en doen van de gehele organisatie. De veiligheid is een vast onderdeel bij de reflectie en evaluatie.

Voor wie is de ladder bedoeld?

De veiligheidscultuurladder is ontwikkeld voor alle typen organisaties. Voor zowel grote, maar ook kleinere organisaties die behoren tot de profit en non-profit sectoren, dienstverlening of industrie. Alle ketenpartijen (opdrachtgever-opdrachtnemer-leverancier) zullen stappen moeten maken om bewust veilig werken op een hoger niveau te krijgen.

Waarom wil je laten certificeren volgens de Veiligheidsladder?

Om ervoor te zorgen dat de veiligheidscultuur in brede zin verbetert, heeft een aantal bouwondernemingen, opdrachtgevers en adviesbureaus de handen ineengeslagen. Samen hebben zij de Governance Code Veiligheid in de Bouw (GCVB) opgesteld en ruim 900 bouwbedrijven hebben deze ondertekend.  Zij hebben afgesproken om vanaf 1 januari 2022 gecertificeerd te zijn volgens de veiligheidscultuurladder.

Vanaf 2022 moet minimaal voldaan worden aan trede 2 en per 2024 aan trede 3. Ook voor bedrijven die de Goverance Code niet hebben ondertekend is de veiligheidscultuurladder een praktisch model om de veiligheidscultuur te professionaliseren.

Helpdesk